Hangi Araca Hangi LPG Sistemi Takılır?

LPG sistemi seçimi marka tercihinden önce motorun yakıt sistemine bağlı. Yanlış sistem takılan araçta tekleme, çekiş kaybı ve enjektör arızası kaçınılmaz oluyor. Sırayla bakalım.

Adana’da atölyemize gelen araçların çoğu port enjeksiyonlu; ama son yıllarda TSI, GDI ve üç silindirli turbo motorlu araçların sayısı hızla artıyor. Bu yüzden montajdan önce motor kodunu mutlaka kontrol ediyoruz.

Sıralı enjeksiyonlu (port injection) motorlar

Yollardaki benzinli araçların büyük kısmı bu gruba giriyor. Benzin enjektörleri emme manifolduna püskürtüyor; LPG sistemi de aynı mantıkla, her silindire ayrı enjektörle gaz veriyor. Standart sıralı LPG setleri bu motorlar için.

Bu araçlarda kurulum görece rahat: regülatör, enjektör rayı, filtre, beyin ve tank. Ayar düzgün yapıldığında performans kaybı hissedilmiyor. Eski karbüratörlü sistemlerle arasındaki farkı ayrı bir yazıda anlattık.

Direkt enjeksiyonlu motorlar (TSI, TFSI, GDI, D-4)

Benzin doğrudan yanma odasına, çok yüksek basınçla püskürtülüyor. Bu motorlarda benzin enjektörleri aynı zamanda kendi kendini soğutuyor. Sıradan bir sıralı sistem takılıp benzin tamamen kesilirse enjektörler kuru kalıyor ve zamanla zarar görüyor.

Çözüm, bu motorlar için geliştirilmiş özel setler: LPG’yle birlikte belirli oranda benzin göndermeye devam ediyorlar. Maliyeti sıralı sisteme göre yüksek, ama alternatifi yok. Konunun ayrıntısı direkt enjeksiyon ve LPG yazısında.

Fabrikasyon LPG’li araçlar

Bazı modeller fabrikadan LPG’li çıkıyor. Bunlarda sistem araca özel tasarlanmış oluyor; tank genelde stepne yuvasına yerleşmiş simit tank. Bu araçlarda iş çoğunlukla montaj değil, bakım ve tank değişimi oluyor. Süresi dolan fabrikasyon tankın yerine uygun ölçüde yeni tank bulunması ayrı bir uzmanlık; ölçü tutmazsa bagaj tabanı ya da stepne yuvası zorlanıyor.

LPG takılamayan ya da önerilmeyen araçlar

• Dizel motorlar. Çalışma prensibi farklı; LPG dönüşümü söz konusu değil.
• Hibrit araçlar. Teknik olarak bazı modellerde mümkün ama sistem karmaşıklığı ve garanti sorunları nedeniyle genelde önerilmiyor.
• Motoru yorgun araçlar. Kompresyonu düşmüş, yağ yakan bir motorda LPG mevcut sorunları büyütür. Önce motor toparlanmalı.
• Turbo motorlarda dikkat. Takılabiliyor ama ayar toleransı dar; deneyimsiz elden çıkan kurulumlar sorun çıkarıyor.

Karar verilirken araçta neye bakıyoruz?

Telefonda marka–model yeterli olmuyor, çünkü aynı modelin farklı motor seçenekleri olabiliyor. Araç geldiğinde şunlara bakıyoruz:

• Motor kodu ve yakıt sistemi. Ruhsat ve motor etiketi üzerinden; direkt enjeksiyon olup olmadığı burada netleşiyor.
• Emme manifoldunun yapısı. Enjektör memelerinin nereye açılacağı, rayın nereye monte edileceği buna göre belirleniyor.
• Motor bölmesindeki boşluk. Regülatörün ısı kaynaklarından uzak, sağlam sabitlenebileceği bir yer gerekiyor.
• Bagaj ve stepne yuvası ölçüsü. Tank tipini ve litresini bu belirliyor.
• Motorun genel durumu. Kompresyon, yağ kaçağı, buji ve bobin durumu. Sorunlu motora LPG takmak sorunu büyütüyor.

Enjektör ve beyin farkı nerede ortaya çıkıyor?

Setlerin arasındaki fark çoğunlukla enjektörün açma hızında ve beynin ayar kabiliyetinde. Hızlı açan, tekrarlanabilir çalışan bir enjektör rölantide sarsıntıyı azaltıyor. Beyin tarafında ise fark, ayarın ne kadar ince yapılabildiğinde: bazı sistemler yalnız kaba bir çarpan sunarken, iyi sistemler devir ve yük aralıklarına göre ayrı ayrı düzeltme imkânı veriyor. Uzun vadede tüketim farkı buradan çıkıyor.

Montajdan sonra ne oluyor?

Montaj biter bitmez iş bitmiş sayılmıyor. Araç cihaza bağlanıp ilk harita çıkarılıyor, rölantide ve yük altında ölçüm alınıyor. Ardından birkaç yüz kilometre kullanım öneriliyor ve ilk kontrolde ayar rötuşlanıyor. İlk 1000 kilometre yazımızda bu süreci anlattık.

Marka seçimi nerede devreye giriyor?

Sistem tipi belirlendikten sonra. Aynı tipte birden fazla markanın seti var; burada belirleyici olan parça bulunabilirliği, servis ağı ve yetkili servis desteği. Hangi markalarda yetkili bayi olduğumuzu ve hangilerine servis verdiğimizi LPG markaları sayfasında görebilirsiniz.

Karar verirken sorulacak üç soru

• Motorum direkt enjeksiyonlu mu? (Ruhsattaki motor kodu ve model yılı üzerinden bakılır.)
• Bagaj kullanımım ne kadar önemli? Buna göre simit ya da silindir tank seçilir.
• Aracı kaç yıl daha kullanacağım? Amorti hesabı buna bağlı — hesap yöntemi burada.

Aracınızın marka, model ve motor kodunu bize iletirseniz hangi sistemin uyduğunu, işin ne kadar süreceğini ve yaklaşık maliyeti söyleriz.

Adana’da Otogaz Hastanesi

Atölyemiz Sümer Mahallesi, Kuzey Kıyıboyu Caddesi No:112/A, Seyhan/Adana adresinde; Pazartesi–Cumartesi 08:00–20:00 arası açığız. BRC, Atiker, Landirenzo, Lovato ve Cangas yetkili bayisiyiz. Gelmeden önce 0 (534) 616 98 30 numarasını arayabilir ya da WhatsApp’tan yazabilirsiniz.